01 Nisan 2026 Çarşamba
gundem
Anayasa Mahkemesi, taşınmaz satışında oluşan zararın tazmini için notere doğrudan dava açılmasını sağlayan düzenlemeyi iptal etti. Karar, Resmi Gazete'de yayımlandı.
Bu içerik, Gündem Pusulası Editör tarafından hazırlanır ve yeni bilgiler geldikçe güncellenir. İlk sinyal ve takip edilen kaynak: NTV Turkiye.
Hızlı Bağlam
İlgili konu sayfaları
Arka plan için kavramlar
Anayasa Mahkemesi (AYM), taşınmaz satışı sözleşmelerinden kaynaklanan zararların tazmini için doğrudan noterlere dava açılmasına olanak tanıyan düzenlemeyi iptal etti. 7413 sayılı Kanun ile 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nda yapılan değişiklik, bir taşınmaz satışında zarara uğrayan tarafın, bu zararı devletin ödemesini ve devletin de sözleşmeyi düzenleyen notere rücu edebilmesini öngörüyordu. Mahkeme, bu hükmü Anayasa'ya aykırı bularak geçersiz kıldı. İptal kararı, Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bu kararla birlikte, vatandaşlar taşınmaz satışından doğan zararlarını tazmin etmek için artık doğrudan noterlere dava açma yolunu kullanamayacak.
İptal edilen düzenleme, Noterlik Kanunu'nun 162. maddesine eklenen bir fıkraydı. Bu hükme göre, bir taşınmaz satış sözleşmesinden dolayı zarara uğrayan kişi, doğrudan sözleşmeyi düzenleyen notere karşı tazminat davası açabilecekti. Davayı gören mahkeme, zararın varlığını tespit ettiğinde, bu zararı devlet hazinesinden ödeyebilecek ve devlet de ödediği bu tutarı, sözleşmeyi yapan notere rücu edebilecekti. Sistem, vatandaş için hızlı bir tazmin yolu olarak tasarlanmıştı. Ancak AYM, bu mekanizmanın Anayasa'da belirlenen sorumluluk ve yargılama ilkeleriyle bağdaşmadığına hükmetti.
Anayasa Mahkemesi, yaptığı inceleme sonucunda söz konusu düzenlemenin hukuk devleti ilkesine ve yargılamanın doğal yargıç (kanuni hakim) güvencesine aykırı olduğunu tespit etti. Düzenleme, noterlerin hukuki sorumluluğunu doğrudan devlet garantisine bağlayarak, klasik hukuk kurallarının dışına çıkıyordu. Mahkeme, noterlik işlemlerinden doğan uyuşmazlıkların çözümü için öngörülen bu özel yolun, genel hukuk kuralları ve sorumluluk rejimi karşısında Anayasal bir dayanağının bulunmadığına karar verdi. Kararın tam metni henüz kamuoyuna açıklanmadığı için oy birliğiyle mi yoksa oy çokluğuyla mı alındığı netleşmedi.
AYM'nin iptal kararının hemen yürürlüğe girmesiyle, bu maddeye dayanarak açılmış veya açılacak olan davaların akıbeti merak konusu oldu. Hukukçular, kararın geriye yürümezlik ilkesi çerçevesinde değerlendirileceğini, ancak henüz başlamamış davalar için bu yolun tamamen kapandığını belirtiyor. Vatandaşlar, taşınmaz satışından kaynaklanan zararlarını gidermek için artık genel hukuk kuralları çerçevesinde hareket etmek zorunda. Bu da, satış sözleşmesinin taraflarına veya varsa başka sorumlulara karşı dava açmak anlamına geliyor. Sürecin, noterlerin mesleki sorumluluk sigortası gibi mevcut alternatif yollara olan ilgiyi artırması bekleniyor.
İptal kararı öncesinde, iptal edilen maddeye dayanarak noterlere karşı açılmış davalar bulunuyor olabilir. Bu davaların durumu, davayı gören mahkemenin kararına bağlı olarak değişiklik gösterecek. Mahkemeler, AYM kararını göz önünde bulundurarak, bu davaları usulden reddedebilir veya dava konusunu genel hukuk kurallarına göre yeniden değerlendirmeye alabilir. Noterler Odası ve ilgili bakanlıkların, yeni duruma ilişkin bir açıklama yapması veya mevzuatta düzenleme önerisi getirmesi bekleniyor. Süreç, taşınmaz hukukunda yaşanan uyuşmazlıkların çözüm yollarını yeniden şekillendirecek bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Kaynak: Resmi Gazete, NTV.
Sıkça Sorulan Sorular
S: Bu karardan sonra taşınmaz satışından zarar gören ne yapacak? C: Doğrudan notere dava açma yolu kapandı. Zarar gören taraf, genel hukuk kurallarına göre, satış sözleşmesinin karşı tarafına veya hukuka aykırı fiilden sorumlu olabilecek diğer kişilere karşı dava açabilir.
S: Karar, daha önce notere açılmış davaları etkiler mi? C: Etkileyebilir. Davayı gören mahkeme, AYM iptal kararını dikkate alarak davayı usulden reddedebilir veya dava konusunu farklı bir hukuki zeminde ele alabilir. Kesin sonuç, her bir davanın özel şartlarına bağlı.
NTV Turkiye kaynağındaki orijinal yayına aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz.
Haberin Tamamını Kaynağında Gör
01 Nisan 2026
Bakanlık raporuna göre kadınların toplam ihracattaki payı yüzde 23,5'e yükseldi. İhracata katkıları 60,1 milyar dolara ulaşırken, ihracatçı firmalardaki kadın çalışan oranı da arttı.
01 Nisan 2026
Türkiye Çelik Üreticileri Derneği verilerine göre, şubat ayında ham çelik üretimi 3 milyon tona ulaştı. Tüketimdeki güçlü artış dikkat çekerken, ihracat değeri düştü.
01 Nisan 2026
İzmir'de 1 Nisan itibarıyla İZBAN, toplu ulaşım, deniz yoluyla araç taşımacılığı ve ekmek fiyatlarına zam yapıldı. Tam biniş ücretleri 35 TL'ye, ekmek fiyatı ise 17,50 TL'ye yükseldi.
01 Nisan 2026
Yapay Zeka Politikaları Derneği Başkanı Zafer Küçükşabanoğlu, 5G altyapısının veri temelli teknolojileri ve dijital ekonomiyi dönüştüreceğini açıkladı.
01 Nisan 2026
Kocaeli'nin İzmit ilçesinde bir eğlence mekanına düzenlenen silahlı saldırıda 3 kişi hayatını kaybetti. Saldırganların İstanbul'dan gelerek 5 gün boyunca keşif yaptığı belirlendi. Soruşturma kapsamında 6 kişi tutuklandı.
01 Nisan 2026
Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı'nın raporuna göre, geçen yıl dünya genelinde yenilenebilir enerji kurulu gücünde rekor bir artış kaydedildi.